Tôi thường nói với các đạo diễn trẻ lần đầu làm phim là hãy chuẩn bị làm bộ phim thứ hai. Khi bạn làm một bộ phim đầu tay, đừng quá thất bại, cũng đừng quá thành công. Đừng quá thất bại, có lẽ bạn đã hiểu. Chẳng ai muốn giao phim cho một đạo diễn quá thất bại. Nhưng tại sao lại đừng quá thành công? Hãy nhìn những người đã quá thành công. Kimberly Peirce sau Boys don't cry, cho đến nay mới có dự án khác nhưng vẫn chưa bắt tay vào làm. Cô ấy gần như chấm dứt sự nghiệp của mình. Ngay cả đạo diễn tên tuổi như James Cameron sau Titanic cũng chẳng làm thêm được phim nào. Có hai lý do dẫn đến điều này. Hoặc là bạn sẽ tự sợ hãi với chính mình, sợ rằng mình sẽ không thành công hơn được nữa, vì bộ phim đã quá thành công, và bạn tự trói mình lại. Hoặc là bạn tự cho mình tài ba và chẳng còn nghe lời ai. Nhưng làm phim là một công việc đòi hỏi sự hợp tác và lắng nghe. Với tư cách là một nhà sản xuất, tôi không thích làm việc với những đạo diễn cứng đầu, không nghe lời góp ý của người khác. Tôi muốn có sự hợp tác.
Một ví dụ là Bryan Singer. Khi anh ấy đến Fox và được giao làm X-Men, Bryan đã làm việc theo kiểu ngẫu hứng. Anh ấy đến trường quay mà không hề chuẩn bị gì. Không một ai trong đoàn phim được biết trước điều gì, hôm đó sẽ quay gì hay làm gì. Chúng tôi đã tranh cãi quyết liệt cho đến khi tôi đạt được thoả thuận Bryan phải đem những bản vẽ (storyboard) đến trường quay. Dự án từng bị đình trệ vì Bryan không đồng ý. Anh ta bắt tay vào làm một phim khác và bộ phim đó không thành công. Chính vì thế, Bryan đã đồng ý. Anh ta mất gần một năm để chuẩn bị những bản vẽ cho X-Men. Những gì bộ phim này đã làm được, bạn đều đã thấy. Bây giờ, Bryan Singer đã là một đạo diễn tên tuổi.
Tranh cãi giữa nhà sản xuất và đạo diễn là mâu thuẫn luôn xảy ra. Đặc biệt là các đạo diễn giỏi. Lý An rất hiền lành, khép nép, dễ thương, bẽn lẽn, dịu dàng, nhưng ông ta chẳng bao giờ thay đổi ý kiến và vẫn mỉm cười hiền lành khi nói lời từ chối sự thay đổi. James Cameron cộc lốc, hung hăng, mạnh mẽ và ông ta cũng chả muốn ai sai bảo. James từng đòi giết tôi khi tôi muốn cắt bỏ một cảnh quay. Ông ta thật sự muốn làm điều đó. Mắt ông ta long lên sòng sọc. Tôi nghĩ ông ấy sẽ bắn tôi nếu có khẩu súng ở đó. Cuối cùng thì ông ta nói 'You f*cking ass, be director yourself' (Thằng khốn, thích làm đạo diễn thì tự mà làm đi), rồi bỏ ra, đóng sầm cửa, đá luôn cậu tài xế và đi về. Tôi từng nghe nói James đã tranh cãi với một nhà sản xuất khác ở những phim trước và anh ta ôm luôn đóng phim neg về, khiến cho hãng phim không làm gì tiếp được. Thế nên tôi đã cho cất các đống phim của mình. Hôm sau, James gọi điện và chúng tôi ngồi lại, trao đổi với nhau. Chúng tôi trò chuyện thẳng thắn. Cảnh quay Jack và chồng sắp cưới của Rose rượt đuổi dưới khoang tàu trong lúc con tàu đang chìm bị bỏ, dù nó tốn đến 1 triệu đôla đã thực hiện. Tôi chứng minh cho James thấy rằng, khán giả chẳng ai quan tâm đến cảnh ấy. Họ đang lo cho số phận những hành khách đang hoảng loạn trên boong tàu và cảnh này hoàn toàn rơi ra khỏi mạch phim. Dù làm việc với đạo diễn nào, tôi cũng muốn có tinh thần hợp tác và hiểu nhau. Tôi không làm lợi cho mình hay cho hãng phim, tôi muốn làm lợi cho chính bản thân bộ phim.
Tôi không quan tâm đến các nhà phê bình phim. Tôi chẳng bao giờ muốn đọc. Ở Mỹ, đôi khi bạn chỉ cần đọc đoạn đầu và đoạn cuối. Đoạn giữa, họ chỉ tóm tắt nội dung phim. Thế đấy. Trong suốt 20 năm qua, tôi chỉ tôn trọng một người duy nhất, đó là Pauline Kael. Bà không chỉ phê bình phim, mà công việc của bà là giúp cho người xem hiểu hơn về bộ phim. Những bài phê bình ấy tạo ra một văn hoá xem phim. Bà để cập đến lịch sử, văn hoá, chính trị và nhiều thứ khác liên quan đến bộ phim. Tôi nghĩ rằng, phê bình phim không chỉ đơn giản là "thumb up", "thumb down" (ngón cái đưa lên, chỉa xuống) mà nhà phê bình phim trước tiên phải hiểu bộ phim. Nhiều người chẳng hiểu bộ phim nhưng vẫn cứ đưa ra lời bình luận.
(cho câu hỏi về việc ông kể chuyện làm phim và lỗ cả trăm triệu đôla như... đùa). Với tôi, vấn đề không phải là con số nào. Khi tôi mới vào nghề, tôi đã mua một bộ phim lẽ ra không nên mua. Tôi mất 15 USD. Tôi đã không ngủ được vì 15 USD này. Tôi đã nghĩ cách để lấy lại 15 USD đó, bằng mọi giá. Cuối cùng thì tôi lấy lại được, và lúc đó tôi mới thấy yên lòng. Cái giá của lỗi lầm ấy chỉ 15 USD, nhưng tôi vẫn học được cho mình một bài học. Khi bạn điều hành một công ty có số tiền đầu tư trong một năm là 2 tỷ đô thì bài học về 15 USD vẫn có giá trị. Vấn đề không phải là 15 USD hay là vài trăm triệu đôla. Mất 15 USD cũng đau khổ và tìm mọi cách lấy lại thì bạn cũng sẽ phải làm như thế với hàng trăm triệu đôla. Không phải ở chuyện con số, mà chính là chuyện lỗi lầm thì vẫn là lỗi lầm, bạn phải luôn tìm cách khắc phục nó.
(về câu hỏi, liệu ông chỉ có 200.000 - 300.000 USD để làm một phim, với một hệ thống phát hành chỉ chừng 10 rạp và chiếu trong ba tuần, ông sẽ làm gì?) Hãy làm bộ phim hay nhất mà bạn có thể làm với con số tiền ấy. Hãy làm như thể đó là bộ phim cuối cùng trong cuộc đời bạn và bạn sẽ không còn cơ hội nào khác để làm phim nữa. hãy làm hết sức mình. Tôi muốn nói điều này: ở bất kỳ đâu trên thế giới cũng có những khó khăn riêng. Ngay cả ở Hollywood, những khó khăn mà chúng tôi đối mặt có khi còn lớn hơn. Nhưng chúng ta vẫn phải làm thôi. Bạn phải bắt tay vào làm phim thôi. Càng đương đầu với khó khăn, bạn sẽ càng thấy thú vị. Khi tôi làm ở Fox, ông chủ của tôi không thích tôi. Tôi biết điều đó, và tôi vẫn cứ làm phim như bộ phim đó là bộ phim cuối cùng mà tôi được làm. Tôi làm phim trong tư thế sẵn sàng để ra đi. Ông ta càng ghét tôi, tôi càng chứng minh cho ông ấy thấy rằng tôi làm được, và tôi càng có những phim thành công. Ngay cả khi tôi gặp thất bại với Fight Club và bị buộc ra đi, tôi cũng không hối hận điều gì. Tôi rất tự hào với Fight Club. Xét cho cùng, bộ phim đó không thất bại. Dù khi ra đời, không một nhà bình luận nào khen nó, và hiểu nó. Họ nói đó là bộ phim quá bạo lực. Tôi không hiểu vì sao. Bộ phim này nói về bạo lực, nhưng thật sự nó chẳng có bạo lực. Họ chẳng hiểu tí gì về bộ phim. Bộ phim cũng chẳng được thành công về danh thu ở phòng vé. nhưng cuối cùng, bộ phim vẫn được khán giả yêu thích và đến giờ thì DVD của bộ phim vẫn bán chạy. Hãy làm phim hết sức mình để bạn có thể tự hào về bộ phim của bạn.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét